| Əsmər Elman qızı Məmmədova |
|
| Anadan olduğu yer | Azərbaycan, Bakı |
| Təvəllüdü | 20.02.1990 |
| Bitirdiyi ali təhsil müəssisəsi | Baki Dövlət Universiteti |
| Elmi dərəcəsi | Biologiya üzrə fəlsəfə doktoru |
| Elmi rütbəsi |
|
| Fəlsəfə doktoru dissertasiyasının ixtisas şifri, ixtisasın adı və mövzusu | 2430.01-Mikologiya. Azərbaycanda yayılan Penicillium Link və Arthrobotrys Corda cinslərinə aid göbələklərin toksigen növlərinin ekobioloji xüsusiyyətləri. |
| Çapdan çıxmış elmi əsərlərinin ümumi sayı | 20 |
| Xaricdə çıxmış elmi əsərlərinin sayı | 6 |
| Beynəlxalq bazalarda referatlaşdırılan və indeksləşdirilən jurnallarda çap olunan məqalələrin sayı | 2 |
| Müəlliflik şəhadətnamələrinin və patentlərin sayı |
|
| Kadr hazırlığı: fəlsəfə doktorlarının sayı |
|
| Əsas elmi nailiyyətləri | Azərbaycan Respublikasının Abşeron yarımadasının torpaqlarından 17 növ Arthrobotrys, 41 növ Penicillium cinsinə aid ümumilikdə 58 növ ayrılmış, ayrılan növlər fitotoksiki aktivliyə, endogen və ekzogen metabolitlərinin təbiətinə, sintez etdikləri mikotoksinlərə görə kompleks şəkildə tədqiq edilmişdir. Aydın olmuşdur ki, qeydə alınan göbələklərdən Penicilium atrovenetum, P.clavigerum, P.duclauxii, P.palitans və P.viridicyclopium kimi növlər Azərbaycan təbiətinin mikobiotasına xas olan yeni növlərdir. Penicillium və Arthrobotrys cinslərin fitotoksiki aktivliyi öyrənilmişdir və bu cinslərdən toksiki aktivliyi yüksək olan ilkin skrininq nəticəsində seçilən cinslərin endogen və ekzogen metabolitləri müqayisəli olaraq tədqiq edilmişdir. Aydın olmuşdur ki, fitotoksiki aktivliyə səbəb olan metabolitlər əsasən ekzogen təbiətlidir. Penicillium və Arthrobotrys cinslərinə aid növlərin fitotoksiki aktivliyə səbəb olan istər endogen, istərsə də ekzogen metabolitlərinin hansı təbiətli olduğu müəyyən edilmişdir. Arthrobotrys və Penicillium cinsli göbələklərin biokütlə çıxımı ilə mikotoksinlərin ümumi miqdarı arasında ki asılılıq öyrənilmişdir, bu göbələklərin cinslərinə aid növlərin optimallaşdırılmış mühitdə əmələ gətirdikləri mikotoksinlər identifikasiya edilmiş və müəyyən edilmişdir ki, Penicilium cinsinə aid olan növlər aflatoksin, oxratoksin, sitrinin, xrizogin, rokfortin, melaqrin, penisilin, ksantosilin X, erqosterol penisilin turşusu və s. kimi farmokoloji baxımdan da əhəmiyyət kəsb edən mikotoksinləri sintez etdikləri halda, Arthrobotrys cinsinə aid olan göbələklərin sintez etdikləri və toksiki təsirə malik olan metabolitləri oliqosporan və oliqosporol kimi birləşmələr və onların törəmələrindən ibarətdir və farmokoloji baxımdan zəif aktivliyə malikdirlər. |
| Elmi əsərlərinin adları | 1. Маммадова. Э. Э., Бабаева И. Х., Алиева Л. А., Исаева В. К., Абущова А.P.Оценка активности хищных грибов-гифомицетов, выделенных из почв Апшерона. Современная наука: актуальные проблемы теории и практики. Серия: Естественные и Технические Науки. 2023. № 11. с. 11-14 2. Маммадова Э.Э., Ахмедли. А.А. Взаимоотношениe микроорганизмов как метод селективного выделения грибов из почвы. Сборник статей V Международной научно-практической конференции “Актуальные вопросы современных научных исследований” - Пенза: Международный центр научного сотрудничества «Наука и Просвещение» Июль 2023. c.30-32 3. Mammadova A. E., Babayeva İ.Kh., Aliyeva L.A., İsayeva V.K.Study of nemathofagous hyfomycetes under various vegetable crops cultivated in Absheron. Advansed Studies in Biology (Bulgaria) 2024. V. 16, № 1. p. 109-115. 4. Muradov P.Z ., Mammadova A. E., Ahmadli A.A., Analysis of micromycetes found in oilcontaminated soils of Azerbaijan: species composition and biological activity. Материалы I международной научно-практической конференции «Инновационные биотехнологии для охраны окружающей среды: от теории к практике» (Белорусия, г.Минск). 2024 23-25 апрель. с. 114-115. 5. Bakhshaliyeva K.F., Mammadova A. E., Tomuyeva G.A., Arabova G.Q., Nagiyeva R.Z., Hasanova V.Y, Isayeva V.K New Fungi Species for Azerbaijani Nature. Advanced Studies in Biology. 2025. v.17, № 1. p. 83-93. |
| Respublika, beynəlxalq və xarici ölkələrin elmi qurumlarında üzvlüyü |
|
| Pedaqoji fəaliyyəti |
|
| Digər fəaliyyəti |
|
| Təltif və mükafatları |
|
| İş yeri və ünvanı | AR ETN Molekulyar biologiya institutu. Baki ş. İzzət Nəbiyev küç 11. |
| Vəzifəsi | Böyük elmi işçi |
| Xidməti tel. | (+994 12)538 11 64 |
| Mobil tel. | +994513274244 |
| Ev tel. |
|
| Faks |
|
| Elektron poçtu | esmer_mammadova90@mail.ru |
